عمل بینی برای بیماران قلبی همیشه پرسشهایی درباره درجه ریسک و امکان پذیری دارد. برخی دچار نگرانی هستند که روند جراحی ممکن است فشار زیادی بر سیستم قلبی تحمیل کند. گروهی دیگر احساس میکنند این عمل اگر درست انجام شود، میتواند تنفس را بهتر کند و آثار مثبتی بر قلب داشته باشد. در نگاه کلی، احتمال خطر این عمل با شدت بیماری قلبی ارتباط دارد و اغلب بیماران قلبیِ خفیف، پس از مشورت دقیق با متخصص قلب و جراح بینی، مشکلی برای جراحی ندارند. آنچه مهم است، اقدام اصولی و هماهنگ بین متخصص قلب و جراح بینی است تا زمینه ایمنتری ایجاد شود.
ارزیابی خطرات عمل بینی برای بیماران قلبی
برای افرادی که مشکل قلبی دارند، خطرات احتمالی باید سنجیده شوند. این ارزیابی، احتمال بروز عوارض عمل بینی حین جراحی یا بعد از آن را کاهش میدهد.عواملی که باید در نظر گرفت:
- درجه بیماری قلبی: اگر نشانههای قلبی خفیف باشند، احتمال جراحی ایمنتر است. اما در صورت حاد بودن، لازم است مشورت دقیق انجام شود.
- وضعیت عروق کرونر: انسداد یا تنگی رگهای تغذیه کننده قلب میتواند محدوده ایمنی جراحی را کم کند.
- فشار خون: فشار خون کنترل نشده، احتمال خونریزی یا خطرات قلبی را افزایش میدهد.
- سوابق سکته یا مشکلات دریچهای: در صورت سابقه سکته قلبی، دریچههای حساس یا افتادگی دریچه میترال، مراقبت بیشتری نیاز است.
اقدامات تشخیصی قبل از عمل
قبل از تصمیم قطعی، پزشک گوش و حلق و بینی به کمک متخصص قلب، آزمایشها و ارزیابیهای لازم را انجام میدهد تا خیال بیمار آسودهتر شود. مهمترین اقدامهای تشخیصی عبارتاند از:
- نوار قلب (ECG): برای بررسی وضعیت ضربان و احتمال آریتمی.
- اکوی قلب: اگر ضروری باشد، برای بررسی عملکرد دریچهها و عضله قلب انجام میشود.
- آزمایش خون: بررسی عوامل انعقاد خون، میزان هموگلوبین و وضعیت سلامتی عمومی.
- عکس و مدل سازی بینی: عکسبرداری از زوایای مختلف بینی و طراحی شکل پیشنهادی بعد از جراحی.
در صورتی که نتایج به پزشک قلب نشان دهد که امکان بیهوشی عمومی هست، بیمار میتواند مراحل جراحی را طی کند. اگر وضع قلبی حاد باشد، شاید متخصص، روش بدون بیهوشی عمومی یا حتی گزینههای غیرجراحی را پیشنهاد کند.
آمادگیهای قبل از عمل بینی برای بیماران قلبی
برای کم کردن از ریسکهای احتمالی، بیماران قلبی باید توصیههای پزشکی را جدی بگیرند. این موارد شامل:
قطع سیگار
چند روز قبل از جراحی، سیگار را کنار بگذارند؛ زیرا روند ترمیم زخم را دچار مشکل میکند.
پرهیز از داروهای رقیق کننده خون
داروهایی مانند آسپرین یا ایبوپروفن، جریان خون را رقیقتر کرده و مقدار خونریزی را بالا میبرند. باید طبق توصیه پزشک، مدتی استفاده نشوند.
ناشتا بودن قبل از عمل
در صورت نیاز به بیهوشی عمومی، چند ساعت باید چیزی خورده نشود تا خطر برگشت محتویات معده کاهش پیدا کند.
بیان حساسیتها
اگر به داروهای خاص یا مواد بیهوشی واکنش دارید، باید اطلاع دهید تا روش جراحی تغییر کند.
برنامه ریزی پیشگیرانه
متخصص گوش و حلق و بینی، عکسهای مورد نیاز را میگیرد. همچنین اگر نیاز باشد، امکان دارد با کمک نرم افزار، تصویری از بینی بعد عمل نمایش دهد.
روشهای خاص جراحی بینی در بیماران قلبی
در افراد سالم، عمل بینی اغلب با بیهوشی عمومی همراه است. بااینحال، برخی بیماران که مشکلات شدید دارند، شاید تحت شرایط زیر جراحی شوند:
- بیحسی موضعی: پزشک در این حالت از تزریق و آرام بخش سبک بهره میبرد.
- کاهش زمان عمل: سعی میشود جراحی با برشهای محدودتر به پایان برسد تا فشار کمتری به قلب بیاید.
- کنترل دقیق خونریزی: در طول جراحی، نظارت بر فشار خون و روند انعقاد اهمیت دارد تا کمترین مشکل حین کار رخ دهد.
اگر تشخیص پزشک این باشد که عمل تحت بیهوشی عمومی خطری نخواهد داشت، این کار به روش کلاسیک انجام میشود. ولی در بعضی موارد حاد، ابتدا سلامتی قلبی بیمار باید به سطح کنترل شده برسد.
تاثیرات جراحی بینی بر سیستم قلبی
بهبود تنفس از راه بینی در افرادی که انحراف تیغه یا مشکل مادرزادی دارند، اکسیژن رسانی را تقویت میکند. زمانی که اکسیژن در بدن افزایش پیدا کند، قلب مجبور نیست تندتر بزند تا نیاز اندامها را برطرف کند. این فرایند در درازمدت میتواند روی فشار شریان ریوی هم اثر بگذارد و بیماریهای خفیف قلبی را کمی آرام کند. از سویی، اگر این عمل بدون برنامه ریزی انجام شود و فشار بیش از حدی به بیمار وارد کند، ممکن است طی جراحی ضربان قلب به هم بخورد. به همین علت تاکید میشود مشورت با متخصص قلب پیش از عمل، اقدام اصلی کاهش مشکلات احتمالی است.
انسدادهای بینی ممکن است به خر و پف مزمن یا آپنه خواب بیانجامد و این مساله تهدیدی برای سیستم قلبی باشد. در واقع وقتی اکسیژن به اندازه کافی به ریهها نمیرسد، قلب مجبور است بیش از حد معمول فعالیت کند تا کمبود اکسیژن را جبران کند. این شرایط ممکن است به مرور زمان فشار خون را بالا ببرد. بنابراین جراحی بینی در صورت وجود انحراف زیاد، برای بیماران قلبی مفید خواهد بود، البته با در نظر گرفتن همه ملاحظات ایمنی.
پس از عمل بینی چه نکاتی را رعایت کنیم؟
بعد از عمل بینی رعایت چند نکته مهم میتواند به شما کمک کند تا راحتتر دوران نقاهت را پشت سر بگذارید و نتیجه دلخواهتری از جراحی بگیرید:
استراحت در منزل
بهتر است فرد حدود یک هفته در خانه آرام بماند، خوابیدن به پشت باعث میشود فشاری به بینی نیاید و کبودی کاهش یابد.
کاهش ورم و کبودی
در صورت ایجاد ورم، استفاده از کمپرس یخ که درون یک دستمال قرار دارد مناسب است. نباید یخ را مستقیم روی پوست بینی گذاشت، چون امکان دارد به بافت آسیب برساند.
مدیریت درد
اگر درد حس شد، از داروهای ضدالتهاب که جراح تجویز کرده استفاده میگردد؛ بهتر است بدون هماهنگی با پزشک، دارویی مصرف نشود.
پرهیز از اعمال فشار بر بینی
طی روزهای نخست، تنفس از بینی کمی سخت میگردد و تلاش برای کشیدن نفس عمیق از راه بینی یا خندیدن شدید، امکان دارد به بافت بخیه فشار وارد کند و روند ترمیم را مختل سازد.
مراجعه پس از عمل
یک هفته بعد، جراح آتل یا گچ روی بینی را برمیدارد. در این ویزیت، شکل بینی بررسی میشود و اگر دستورالعملهای تکمیلی دیگری نیاز باشد، گفته میشود.
رعایت تغذیه سالم
خوردن غذاهای پرنمک یا خیلی سفت میتواند ورم یا درگیری خونریزی را افزایش دهد. پس بهتر است غذاهای ملایم و کمنمک مصرف شود.
خودداری از سیگار
سیگار کشیدن در روزهای بعد موجب آهسته شدن جریان ترمیم میشود و ممکن است بهبود زخمها را دچار اختلال کند.
مراقبتهای بعد از عمل بینی برای بیماران قلبی تا زمانی که بینی کامل ترمیم شود، باید جدی گرفته شوند. عادتهای خوب مانند نوشیدن مایعات کافی و استراحت کافی هم سرعت ترمیم را بالا میبرد. پزشک ممکن است توصیه کند فعالیتهای سنگین را برای چندین هفته کنار بگذارید.
توصیههای نهایی برای بیماران قلبی
عمل بینی برای بیماران قلبی اگر حساب شده باشد، باعث بهبود کیفیت تنفس و زیباتر شدن فرم صورت خواهد شد. در مواردی که بیمار مبتلا به مشکل قلبی حاد است، شاید پزشک مجوز جراحی ندهد یا روش بدون بیهوشی عمومی را پیشنهاد کند. مشورت همزمان با متخصص قلب و جراح گوش و حلق و بینی، ریسک جراحی را پایین میآورد. در نهایت، داشتن اطلاعات کافی، رعایت دستورات پزشکی و پیگیری توصیههای بعد از عمل، قدمی مهم برای تجربه جراحی بینی موفق در این گروه محسوب میشود.
سوالات متداول
تصمیم به انجام عمل برای کسانی که عروقشان گرفتگی شدید دارد، بستگی به نظر متخصص قلب دارد. اگر ریسک بالا تشخیص داده شود، پزشک شاید پیشنهاد دهد ابتدا گرفتگی درمان یا کنترل شود و پس از آن اقدام گردد.
در صورتی که فرد بنا به علل مختلف نتواند بیهوشی را تحمل کند، برخی جراحان از بیحسی موضعی و آرامبخش وریدی استفاده میکنند تا ضربان قلب به هم نریزد. البته تشخیص نهایی به پزشک بستگی دارد.
در افراد سالم، بیهوشی عمومی بدون مشکل خاصی انجام میشود. اما بیمار قلبی نیاز به تبحر بیشتر متخصص بیهوشی و رعایت برخی احتیاطها دارد. گاه در موارد ویژه، از روش موضعی یا نیمه بیهوشی استفاده میگردد تا فشار کمتر باشد.